Việt Nam – Nhật Bản ký kết bản ghi nhớ hợp tác về Chương trình việc làm để phát triển kỹ năng (育成就労 - Ikusei Shuro)

Ngày 09/11/2026, tại Tokyo (Nhật Bản), Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Nhật Bản đã chính thức ký kết Bản ghi nhớ hợp tác (MOC) về Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng (育成就労 – Ikusei Shuro).

Đây là một dấu mốc quan trọng trong hợp tác giữa hai nước về lĩnh vực phái cử và tiếp nhận lao động, đồng thời là bước chuẩn bị cho việc triển khai chương trình mới, dự kiến thay thế chương trình Thực tập sinh kỹ năng (技能実習 - Ginou Jisshu) từ ngày 01/04/2027.

1. Thông tin về việc ký kết MOC giữa Việt Nam và Nhật Bản

Bản ghi nhớ hợp tác được ký kết giữa:

Phía Nhật Bản:

  • Bộ Tư pháp Nhật Bản.
  • Bộ Ngoại giao Nhật Bản.
  • Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản.
  • Cơ quan Cảnh sát quốc gia Nhật Bản.

Phía Việt Nam:

  • Bộ Nội vụ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

MOC được xây dựng nhằm xác định các nội dung phối hợp giữa hai quốc gia trong hoạt động phái cử và tiếp nhận người lao động theo Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng (育成就労 – Ikusei Shuro), hướng tới bảo vệ quyền lợi người lao động và bảo đảm chương trình được triển khai đúng quy định.

2. Những nội dung quan trọng trong Bản ghi nhớ hợp tác

2.1. Quy định về tổ chức phái cử

Một trong những nội dung đáng chú ý của MOC là việc tăng cường quản lý và kiểm soát các tổ chức phái cử.

Theo đó:

  • Phía Việt Nam có trách nhiệm xem xét, giới thiệu các tổ chức phái cử đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định.
  • Phía Nhật Bản chỉ tiếp nhận người lao động được phái cử thông qua các tổ chức nằm trong danh sách được giới thiệu.
  • Trường hợp tổ chức phái cử không còn đáp ứng các tiêu chuẩn, phía Việt Nam có thể thu hồi việc giới thiệu và thông báo cho phía Nhật Bản.

Quy định này góp phần nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm và chất lượng trong hoạt động phái cử lao động sang Nhật Bản.

2.2. Tăng cường minh bạch thông tin tuyển dụng

Hai quốc gia sẽ phối hợp xây dựng và sử dụng nền tảng thông tin công khai để người lao động Việt Nam có thể dễ dàng tiếp cận:

  • Thông tin về các tổ chức phái cử được giới thiệu.
  • Thông tin tuyển dụng và các cơ hội việc làm.
  • Các nội dung cần thiết liên quan đến Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng.

Đồng thời, hai bên phối hợp triển khai các giải pháp nhằm hạn chế và loại bỏ hoạt động môi giới không phù hợp.

2.3. Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động

MOC tái khẳng định người lao động tham gia chương trình được áp dụng các quy định pháp luật lao động của Nhật Bản, tương tự như người lao động Nhật Bản.

Các nội dung được đề cập bao gồm:

  • Quy định về tiêu chuẩn lao động.
  • Quy định về an toàn và vệ sinh lao động.
  • Bình đẳng cơ hội và đối xử trong việc làm.
  • Bảo vệ người lao động trước những hành vi bất lợi liên quan đến việc mang thai, sinh con.

Ngoài ra, trước khi ký hợp đồng lao động, người lao động phải được tổ chức thực hiện chương trình hoặc tổ chức quản lý hỗ trợ giải thích trực tiếp hoặc trực tuyến về điều kiện làm việc tại Nhật Bản để hiểu rõ các nội dung liên quan.

2.4. Minh bạch các khoản chi phí tham gia chương trình

MOC đặt ra yêu cầu đối với tổ chức phái cử về việc công khai phương pháp tính các khoản phí và chi phí theo quy định của pháp luật Việt Nam và Nhật Bản.

Thông tin về các khoản thu cần được giải thích rõ ràng để người lao động hiểu và nắm được trước khi tham gia chương trình.

Văn kiện cũng quy định cơ chế phân bổ một số khoản phí và chi phí giữa tổ chức phái cử, tổ chức quản lý hỗ trợ và đơn vị tiếp nhận tại Nhật Bản trên cơ sở thỏa thuận bằng văn bản.

Đặc biệt, chi phí đào tạo tiếng Nhật bắt buộc theo quy định của Nhật Bản thuộc trách nhiệm của tổ chức quản lý hỗ trợ và đơn vị tiếp nhận thực hiện chương trình tại Nhật Bản, không nằm trong nhóm chi phí được quy định tại mục 5(e) của MOC.

2.5. Tăng cường phối hợp quản lý và giám sát

Hai quốc gia sẽ phối hợp trong việc kiểm tra, giám sát hoạt động của các tổ chức liên quan đến chương trình.

Khi phát hiện những hành vi không phù hợp với quy định, hai bên có trách nhiệm trao đổi thông tin, phối hợp xác minh và thực hiện các biện pháp xử lý theo thẩm quyền.

3. Thời điểm triển khai Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng

Theo kế hoạch cải cách hệ thống tiếp nhận lao động nước ngoài của Nhật Bản, Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng (育成就労 – Ikusei Shuro) dự kiến chính thức được triển khai từ ngày 01/04/2027, thay thế chương trình Thực tập sinh kỹ năng hiện hành.

Việc ký kết MOC giữa Việt Nam và Nhật Bản ngày 09/11/2026 là một bước chuẩn bị quan trọng để hai quốc gia phối hợp triển khai chương trình mới.

Tuy nhiên, người lao động cần lưu ý rằng việc ký kết MOC không đồng nghĩa với việc chương trình mới đã bắt đầu tiếp nhận lao động ngay tại thời điểm ký kết. Các quy định và hướng dẫn triển khai cụ thể vẫn cần được tiếp tục cập nhật từ cơ quan có thẩm quyền của hai nước.

4. Người lao động cần chuẩn bị gì trước những thay đổi mới?

Trong bối cảnh Nhật Bản đang chuyển đổi từ chương trình Thực tập sinh kỹ năng sang Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng (育成就労 – Ikusei Shuro), người lao động có nguyện vọng làm việc tại Nhật Bản nên chủ động:

  • Tìm hiểu thông tin về chương trình và các quy định mới.
  • Lựa chọn doanh nghiệp phái cử hoạt động hợp pháp, có thông tin rõ ràng và đáp ứng các điều kiện theo quy định.
  • Tìm hiểu kỹ công việc, điều kiện làm việc, mức lương và các khoản chi phí trước khi đăng ký.
  • Chú trọng học tiếng Nhật để có thể giao tiếp, học tập và làm việc hiệu quả tại Nhật Bản.
  • Chủ động tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của bản thân trong suốt thời gian làm việc tại Nhật Bản.

5. NCHR.JSC – Chủ động cập nhật chính sách, đồng hành cùng người lao động

Với định hướng hoạt động trong lĩnh vực đào tạo và phái cử nguồn nhân lực đi làm việc tại Nhật Bản, NCHR.JSC luôn quan tâm theo dõi những thay đổi trong chính sách tiếp nhận lao động nước ngoài của Nhật Bản.

Việc cập nhật kịp thời các thông tin pháp lý, quy định tuyển chọn và điều kiện làm việc là cơ sở để công ty nâng cao chất lượng tư vấn, đào tạo và hỗ trợ người lao động trong quá trình chuẩn bị tham gia chương trình.

NCHR.JSC sẽ tiếp tục theo dõi các hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng Việt Nam và Nhật Bản, đồng thời cập nhật những thông tin mới nhất để người lao động và gia đình có thêm cơ sở tìm hiểu, lựa chọn và chuẩn bị cho kế hoạch làm việc tại Nhật Bản.

NCHR.JSC – Đồng hành cùng người lao động trên hành trình học tập, phát triển kỹ năng và làm việc tại Nhật Bản.


Nguồn thông tin chính thức:

  1. Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản (MHLW): Bản ghi nhớ hợp tác song phương về Chương trình Việc làm để phát triển kỹ năng.
    https://www.mhlw.go.jp/stf/seisakunitsuite/bunya/0000180648_00012.html
  2. Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam: Thông tin về Bản ghi nhớ hợp tác với Việt Nam ngày 09/11/2026.
    https://www.vn.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_02701_ikuseishuurou_MOC.html
icon-contact phone icon-contact zalo icon-contact facebook